Η ονομασία «Γραικοί» είναι αρχαιότερη από την ονομασία «Έλληνες» δύο διαφορετικά ονόματα που χρησιμοποιήθηκαν για τον ίδιο λαό σε διαφορετικές χρονικές περιόδους.

 

 Η ονομασία «Γραικοί» είναι αρχαιότερη από την ονομασία «Έλληνες», σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες της ελληνικής αρχαιότητας. Ωστόσο, δεν πρόκειται για δύο διαφορετικούς λαούς, αλλά για δύο διαφορετικά ονόματα που χρησιμοποιήθηκαν για τον ίδιο λαό σε διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Τι λένε οι αρχαίες πηγές;

Ο Αριστοτέλης στα Μετεωρολογικά του αναφέρει ρητά ότι στην περιοχή της Δωδώνης στην Ήπειρο κατοικούσαν οι Σελλοί και αυτοί «που αποκαλούνταν τότε Γραικοί και τώρα Έλληνες» («οἱ καλούμενοι τότε μὲν Γραικοί, νῦν δ' Ἕλληνες»)

 Το Πάριο Χρονικό (μια σπουδαία επιγραφή του 3ου αιώνα π.Χ.) επιβεβαιώνει επίσης: «Έλληνες ονομάσθηκαν, ενώ προηγουμένως αποκαλούνταν Γραικοί».

Η αρχική εστία: Οι Γραικοί ήταν μια αρχαία ελληνική φυλή που ζούσε στην Ήπειρο (γύρω από τη Δωδώνη)

 Η μετακίνηση στη Δύση: Μέλη αυτής της φυλής (ή από την πόλη Γραία της Βοιωτίας) μετανάστευσαν στη Νότια Ιταλία (Μεγάλη Ελλάδα). Εκεί ήρθαν σε επαφή με τους ντόπιους ιταλικούς λαούς και τους Ρωμαίους

Η ρωμαϊκή γενίκευση: Οι Ρωμαίοι πήραν το όνομα αυτής της συγκεκριμένης φυλής (Γραικοί -> λατινικά: Graeci) και το γενίκευσαν για να περιγράψουν όλους τους κατοίκους του ελλαδικού χώρου. Από εκεί προέρχονται οι ξένες λέξεις Greeks, Grecs κ.λπ

 Η επικράτηση του «Έλληνες»: Στο εσωτερικό του ελληνικού κόσμου, το όνομα Έλληνες (που αρχικά αφορούσε μια φυλή της Θεσσαλίας) άρχισε σταδιακά να εξαπλώνεται και τελικά επικράτησε ως το κοινό όνομα όλων των συγγενικών φύλων λόγω της πολιτισμικής και θρησκευτικής τους ενότητας (π.χ. μέσω των Ολυμπιακών Αγώνων)

Συνεπώς, οι Έλληνες δεν «γεννήθηκαν» από τους Γραικούς ως ένας νέος λαός· οι Γραικοί ήταν οι ίδιοι οι Έλληνες στα πρώτα στάδια της ιστορίας τους, προτού το όνομα «Έλληνες» καθιερωθεί παντού.

Όταν οι αρχαίοι Ρωμαίοι άρχισαν να επεκτείνονται προς τον νότο, ήρθαν σε επαφή με ελληνικές αποικίες στη Νότια Ιταλία (Μεγάλη Ελλάδα). Μία από τις πρώτες φυλές ή πόλεις που συνάντησαν ονομαζόταν Γραικοί (ή Γράες).
Οι Ρωμαίοι μετέφρασαν το όνομα στα λατινικά ως Graeci και, κάνοντας μια γενίκευση, άρχισαν να αποκαλούν έτσι όλους όσοι μιλούσαν ελληνικά, ενώ τη χώρα τη βάφτισαν Graecia

 Κατά τον Μεσαίωνα και την Αναγέννηση, όλες οι μεγάλες ευρωπαϊκές γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, ισπανικά, γερμανικά) βασίστηκαν στα λατινικά για να περιγράψουν τον κόσμο. Έτσι, το λατινικό Graecus μετατράπηκε φυσικά σε:  

 

Greeks / Greece στα Αγγλικά

Grecs / Grèce στα Γαλλικά

Griegos / Grecia στα Ισπανικά

Griechen / Griechenland στα Γερμανικά

Επειδή αυτές οι λέξεις ρίζωσαν στα λεξιλόγιά τους για πάνω από χίλια χρόνια, η αλλαγή τους σήμερα είναι πρακτικά αδύνατη, καθώς αποτελεί μέρος της δικής τους γλωσσικής εξέλιξης.

Ενώ η Δύση μας έμαθε ως Greeks λόγω των Ρωμαίων, η Ανατολή μας έμαθε από μια άλλη ελληνική φυλή, τους Ίωνες (που είχαν αποικίες στα παράλια της Μικράς Ασίας). Γι' αυτό οι Τούρκοι, οι Άραβες και οι Πέρσες αποκαλούν την Ελλάδα Yunanistan (χώρα των Ιώνων) και τους Έλληνες Yunan 

Στην ουσία, πρόκειται για ένα κλασικό παράδειγμα εξωνυμίου (το όνομα που δίνουν οι ξένοι σε έναν λαό), το οποίο απλώς σταθεροποιήθηκε στην παγκόσμια γεωγραφία και διπλωματία, παρόλο που το δικό μας επίσημο ενδώνυμο παραμένει το Hellas και Hellenes.

Τε.νόη